Toen Koolen in 1984 aantrad bij de Algemene Rekenkamer had hij er al een uitgebreide militaire carrière op zitten. Hij begon zijn loopbaan als docent aan de school voor reserveofficieren en dienstplichtig kader, na een opleiding tot officier van de militaire administratie. Na zijn studie registeraccountancy aan de Universiteit van Amsterdam vervulde hij vanaf 1960 diverse bedrijfs­economische en staffuncties bij het ministerie van Defensie.

In 1965 vertrok Koolen voor enkele jaren naar Parijs, waar hij leiding gaf aan de accountants­afdeling van NAMSA, het materieelagentschap van de NAVO. Terug in Nederland kwam hij in 1977 opnieuw in dienst bij het ministerie van Defensie, nu als directeur interne controle van de Nederlandse krijgsmacht. Hij verwierf in deze functie de rang van brigade-generaal.

'Hij was trots op zijn militaire carrière en hield van het accountantsvak. Hij zorgde altijd voor goed voorbereid en correct werk en verwachtte die professionele houding ook van anderen. Daarnaast was hij ook betrokken bij het meer persoonlijke ‘va et vient’ van de medewerkers. Dat maakte hem tot een bijzonder prettige collega en bestuurder en deze beide kanten van zijn persoonlijkheid zullen in onze herinnering blijven,’ aldus de Algemene Rekenkamer.