EIM heeft in december 2009 de enquête uitgevoerd onder zelfstandigen zonder. Daarmee is een beeld geschetst van zzp’ers in 2009. Er zijn circa 400.000 zzp’ers in Nederland. In 2009 gestarte en gestopte zzp’ers zijn buiten beschouwing gebleven.

Omzetdaling

De zzp’ers kenden in 2009 een gemiddelde omzetdaling van ongeveer 6 procent. Dat is vergelijkbaar met de omzetdaling die EIM eerder vond voor andere ondernemingen in het MKB. De voornaamste oorzaken voor de omzetdaling zijn de druk op de tarieven (prijzen), de afgenomen omvang per opdracht en een verslechterd betalingsgedrag (langere termijnen en meer wanbetaling). Het aantal opdrachten is in 2009 per saldo amper afgenomen. De zelfstandigen zonder personeel die zichzelf karakteriseren als ‘ondernemers’ presteerden in 2009 gemiddeld beter dan mensen die zichzelf freelancer, zzp’er of zelfstandige noemen. Dat hangt samen met het algemene beeld dat zzp’ers zich meestal niet laten vergelijken met uitzendkrachten: zzp’ers worden veelal gevraagd vanwege hun kennis of specifieke vaardigheden. Binnen de groep zzp’ers presteren de zzp’ers in handelsgerichte sectoren minder goed dan dienstverleners. Ook dit is vergelijkbaar met het totale MKB. Hoger en middelbaar opgeleide zzp’ers presteren over het algemeen beter. En de zzp’ers die actief zijn in een hoger marktsegment, presteren ook beter.

Pensioenopbouw

In het crisisjaar 2009 hebben relatief veel zzp’ers geïnvesteerd in immateriële posten en in zichzelf: ten opzichte van 2008 is meer geïnvesteerd in opleiding, scholing en cursus, in software, in productontwikkeling en in marktbewerking. Inkomensvoorzieningen hebben te lijden onder de crisis. Vooral op pensioenopbouw wordt gekort: bijna 15 procent van de zzp’ers legde hiervoor in 2009 minder opzij dan in 2008. Op de arbeidsongeschiktheidsverzekering wordt in mindere mate bespaard, maar ook hiervoor werd door 7 procent van de zzp’ers minder opzij gezet dan in 2008.

EIM-onderzoek Een kwestie van ondernemen; Zzp 'ers in de crisis downloaden: klik hier.>>