Van de overige lidstaten blijken drie landen tegen de invoering van de heffing te zijn, terwijl de overige lidstaten nog geen duidelijk standpunt hebben ingenomen of slechts onder voorwaarden bereid zijn hun steun te verlenen. ‘Met slechts drie landen unaniem voor de invoering van de maatregel is het duidelijk dat het voorstel van de Europese Commissie nog een lange weg te gaan heeft,’ zegt Niels Groothuizen, partner bij KPMG Meijburg & Co. ‘En hoewel een aantal lidstaten in naam heeft aangegeven het voorstel te steunen, is dit onder voorwaarde van een wereldwijde invoering van een FTT. De realiteit is dat het in ieder geval niet op de korte termijn tot een dergelijke wereldwijde invoering komt. Dat maakt de invoering van de maatregel in de Europese Unie nog minder zeker.’ President Sarkozy heeft afgelopen zondag voorstellen uitgebracht voor de invoering van een FTT in Frankrijk.

Groothuizen: ‘Het voorstel van de Europese Unie om een dergelijke belastingmaatregel in te voeren heeft sinds de publicatie van het voorstel in september vorig jaar veel publieke en politieke discussie opgeleverd. Het onderwerp staat inmiddels bij veel landen hoog op de agenda. Ondanks de economische voordelen die de Europese Commissie in het voorstel ziet, is er veel kritiek op het plan, vooral vanwege de haalbaarheid van de economische doelstellingen en vanwege de negatieve invloed op de financiële sectoren in de diverse lidstaten en het bruto binnenlands product in het algemeen. Ook het CPB heeft vorige maand vastgesteld dat de belasting op de lange termijn een negatieve invloed op de economische groei zal hebben. Ondanks de zorgen van een aantal lidstaten over de relocatie en de invloed van het voorstel op het bruto binnenlands product, is het initiatief van Merkel en Sarkozy om de FTT zonodig binnen een kort tijdsbestek door te drukken met slechts een paar lidstaten, of met alleen Frankrijk als ‘voortrekker’, een duidelijk signaal naar de lidstaten die nog twijfelen.’

Veel lidstaten vrezen volgens Groothuizen dat het met de Europese Unie dezelfde kant zal opgaan als met Zweden, dat in de tachtiger jaren een FTT introduceerde. Groothuizen: ‘In Zweden zorgde de maatregel ervoor dat de bodem wegviel uit de Zweedse financiële markten. Veel regeringen zijn dan ook zeer huiverig voor de invoering van elke maatregel die een negatieve invloed heeft op het zaken doen in hun land of die van enige invloed is op het bruto binnenlands product. Zoals uit ons onderzoek blijkt, hebben veel lidstaten bedenkingen bij het voorstel van de Europese Commissie. Deze worden ook ingegeven door rapporten die bijvoorbeeld eind vorig jaar werden gemaakt voor de Italian Association of Financial Intermediaries en de Nordic Securities Association. De belangrijkste conclusie was dat de voorgestelde FTT een ingrijpende en hoogst onzekere negatieve invloed heeft op de economie in de Europese Unie. En niet alleen voor een internationaal, financieel centrum als Londen, maar voor alle ondernemingen en investeerders in de Europese Unie. Tot nu toe is ook weinig aandacht besteed aan de vraag aan wie de belastingopbrengsten ten goede komen. De Europese Commissie vindt dat het geld in ieder geval voor een deel ten goede moet komen aan de Europese Unie. Ook al krijgt de maatregel uiteindelijk groen licht, dan nog wacht een pittige discussie over de verdeling van de opbrengst, zowel tussen de Europese Unie en de lidstaten, als tussen de lidstaten onderling.’