Home › Commentaar › Columns › Schade en schadeclaims
14-10-2011 13:55
Auteur
Jan Joling
Los van de vraag of er nu echt sprake is van meer schadeclaims - ik schreef al eerder over de claimcultuur - krijg je die indruk wel uit de media. Bijna dagelijks is er wel een projectontwikkelaar die geld wil gaan halen bij de gemeente die zijn plannen heeft dwarsgeboomd of een belangengroep die zich benadeeld voelt.
De bepaling van de vermogensschade is een lastig terrein voor advocaten en rechters, die liever formeel-juridisch redeneren. In het schadeproces is vaak pas laat aandacht voor de werkelijke aard en omvang van de schade. Tot dat moment houden partijen zich voornamelijk bezig met het vaststellen van de schadevergoedingsplicht. Uiteraard is dat ook een logische eerste fase, maar wanneer partijen op een eerder moment beter zicht hebben op de reële schade, kan dat het proces ook zeker in positieve zin beïnvloeden. Een regeling in der minne kan dan sneller tot stand komen.
Voorts is het typisch aan schadekwesties dat er vaak een deskundigenslag ontstaat rond de schadeberekening, niet in de laatste plaats over de te hanteren groeicijfers en de verdiscontering van risico's. Voor de rechter is dit vaak stoeien met variabelen. Het wordt als vreemd ervaren dat twee accountants op basis van dezelfde jaarrekeningen tot totaal verschillende berekeningen komen.
De wet en de jurisprudentie geven geen voorgeschreven wijze van schadebegroting aan en kent ook geen aanwijzing voor het toepassen van een benadering op basis van winstderving ('accounting methode') of een meer economische benadering (op basis van geldstromen). De wet bepaalt slechts dat de schade moet worden bepaald op een wijze die met de aard ervan in overeenstemming is. Dat betekent dat in de praktijk een schade bij bijvoorbeeld het verbreken van een dealercontract de methode van winstderving veelal voor de hand ligt, terwijl wanneer het gaat om een in de toekomst geleden schade als gevolg van een mislukte bedrijfsovername de berekening van het verlies aan ondernemingswaarde meer voor de hand ligt.
De jurisprudentie geeft aan dat de schade moet worden bepaald op basis van de redelijke en waarschijnlijke winst (of kasstroom) verwachting. Daarbij mag die berekening niet te speculatief zijn. De rechter dient zich derhalve te baseren op concrete en verifieerbare uitgangspunten, zoals een goede begroting en een voor de schadeperiode van belang te achten strategisch plan. Die norm geldt in afgeleide vorm ook voor de accountant die een schadeberekening opstelt.
In recente rechtspraak is de Hoge Raad teruggekeerd van de vroegere vaste rechtspraak dat de rechter bij het begroten van schade niet is gebonden aan de gewone regels omtrent stelplicht en bewijslast. In het World Online-arrest overweegt de Hoge Raad: "Opmerking verdient (…) dat ten aanzien van het bestaan en de omvang van de schade (…) in beginsel de gewone bewijsregels blijven gelden, waarbij de rechter ingevolge artikel 6:97 BW bevoegd is de schade te begroten op de wijze die met de aard van deze schade in overeenstemming is, of de schade te schatten indien deze niet nauwkeurig kan worden vastgesteld." Op grond hiervan lijkt het erop dat de rechter bij de vaststelling van de omvang van schade niet gebonden is aan de gewone regels van stelplicht en bewijslast, maar dat het feit dat het gaat om begroting van schade hem niettemin de – nodige – vrijheid biedt. Een schatting van de schade mag alleen plaatsvinden als de vaststelling van de schade door berekening onmogelijk is. Bovendien dient ook een schatting te worden gemotiveerd. Deze vaststellingsregels voor de rechter gelden ook voor de accountant die wordt ingeschakeld als schade/waarderingsdeskundige. Professional judgement kan, maar moet wel worden toegelicht.
De rechtspraak over toepassing van waarderingsmethoden bij schadekwesties is overigens relatief beperkt. Wel blijkt hieruit dat de rechter al snel vraagtekens zet bij de hardheid van de gehanteerde veronderstellingen (hoogte van de verwachte omzetgroei, omvang van geplande investeringen, e.d.). Als deze niet concreet kunnen worden onderbouwd, zal dit snel een reden zijn om de DCF-methode niet over te nemen voor de bepaling van die schadevergoeding. In de rechtelijke uitspraken valt voorts te lezen dat de DCF-methode alleen bruikbaar is indien er voldoende betrouwbare en objectief verifieerbare informatie voorhanden is. Ook de Ondernemingskamer heeft zich uitgesproken over het subjectieve karakter van de bij de DCF-methode gehanteerde veronderstellingen en toont zich kritisch.
Onbekend maakt onbemind, zal hier zeker ook een rol spelen.
Meest gelezen
Accountancy e-studies | Bestsellers
- Bedrijfsopvolging IB-ondernemer
- De accountant en de Ziektewet
- Lijfrentebanksparen voor ondernemers
- Rekenen met dga-pensioen in eigen beheer
PE online: studeren waar en wanneer u maar wilt. Geen reistijden en verlies van declarabele uren. Bekijk ons complete aanbod. Nu met 10% korting!
Weblog
Topbanen
weblog Fou-Khan Tsang
|
Fouk Tsang is lid van de hoofddirectie van Alfa Accountants & Adviseurs en lid van de redactie van Accountancynieuws. |
| 15-05-2012 |
Soms zeggen beelden meer...
Als accountant werken we elke dag met cijfers; volgens sommige mensen gortdroge cijfers. En natuurlijk ook met... |
Recente Vacatures
| 23-05-2012 | Senior Relatiemanager |
| 23-05-2012 | Ervaren Assistent-Accountant |
| 23-05-2012 | Marktmanager (Tilburg) |
| 22-05-2012 | Aankomend Hoofd Financiële Administratie |
| 22-05-2012 | Fund Controller |
Agenda
weblog Alexander Leppink
|
Alexander Leppink is partner-aandeelhouder bij BDO en schrijft regelmatig in Accountancynieuws. |
| 22-05-2012 |
Mijn inspirator....
Ik ben de trotse zoon van een uitvinder! Mijn vader, Jan Leppink, is een bijzondere man. Samen met mijn moeder runde... |
Plein +
| 23-05-2012 | Groenfonds moet knelpunten bij... |
| 23-05-2012 | Btw op kunst- en verzamelobjecten gaat omlaag |
| 23-05-2012 | ‘Zakelijke kilometers kunnen vergoed... |
| 23-05-2012 | Nieuwe versie DigiD gelanceerd |
| 23-05-2012 | Veilig Verbinden in mei centraal SBR-thema |
Peiling
Accountantskantoren mogen aan de door hen gecontroleerde cliënten geen andere diensten verlenen dan audits en grote accountantskantoren moeten hun auditactiviteiten scheiden van niet-auditactiviteiten.
Assurantie Magazine
| 23-05-2012 | Senaat akkoord met verscherpt toezicht |
| 23-05-2012 | Adfiz waakt voor taakoverschrijding Geldloket |
| 23-05-2012 | 'Roodstand meestal voor leuke dingen' |
| 23-05-2012 | 'Binnen dertig jaar einde... |
| 23-05-2012 | Reisadvies Europ Assistance voor EK-gangers |
Wilt u geïnformeerd worden over hoe u via Accountancynieuws de accountancy- en gerelateerde markten kunt bereiken? Of zoekt u financiële en/ of fiscale professionals?
Neem dan contact op met onze accountmanagers Frans Eijkelkamp [0570] 64 88 97 of Erik Kloppers tel. [0570] 648 978
actualiteit en de accountancy praktijk
abonnement op deze reeks: 15% korting
De ondernemer en het risico van arbeidsongeschiktheid
Compliance en toezicht in de accountantspraktijk
Accountancy Nieuws is een product van Kluwer - © www.accountancynieuws.nl