Is dat het enige? Er voltrekken zich ingrijpende ontwikkelingen op ICT-gebied. Dankzij XBRL, elektronisch factureren, geautomatiseerde gegevensuitvraag door de fiscus en de banken kan het allemaal nog veel verder. Op auditgebied verandert er eveneens veel. Zie de NIVRA-enquête op blz. 5. Dankzij ICT is een permanente audit straks heel normaal. Als u wilt weten hoe dat werkt, verwijs ik met plezier nog even naar het artikel van Ypma en Van Leeuwen ‘Iedere dag een verse jaarrekening,’ uit Accountancynieuws, afl. 19. En wat denkt u van de voorspelling dat er straks een heel groot accountantskantoor is dat zijn oorsprong vindt in het verre oosten en waarvan in de naam niets bekends, angelsaksisch doorklinkt?

Terug naar de samenstelpraktijk. Minder formaliteiten en meer automatisering. Dat gaat steeds verder. Zo ver dat er voor talloze werkzaamheden straks nauwelijks nog handjes nodig zijn. Samenstelwerk en administratieve dienstverlening worden dus niet alleen uitgehold door regelgeving, maar ook door technologie!

De formele paraplu’s van de beroepsverenigingen NOvAA en NIVRA bieden straks wat minder bescherming tegen de regen en ICT doet daar nog een schepje – of om in de beeldspraak te blijven: een buitje – bovenop.

Accountantskantoren moeten dus iets anders verzinnen. Er zijn kantoren die dat doen. Bijvoorbeeld door voorop te lopen in technologie. De SRA neemt nu een voortouw met horizontaal toezicht. Het gerucht gaat dat de NOAB binnenkort volgt. Nieuwe diensten, specialisaties in branches, strak georganiseerde front office en back office activiteiten, het virtuele accountantskantoor. Het voorspellen van dit soort ontwikkelingen heeft niet zoveel nut. Voorspellingen zijn per definitie extrapolaties uit het heden. Dus 95% van wat er wordt voorspeld is er al; alleen nog niet bij iedereen en niet bij iedereen bekend. fheitling@kluwer.nl